Sculpturen voor De Zandloper

Twee voorstellen voor een sculptuur voor senioren- en dienstencentrum De Zandloper in Heusden-Zolder naar aanleiding van de opening van een afdeling voor dagopvang van dementerende patiënten.

VERLICHT

De inoxen sculptuur bestaat uit twee afzonderlijke delen. Centraal onder de luifel bevindt zich de verlichte hoofdsculptuur met een opening in de vorm van het wiskundig teken voor oneindig. Tegen de linker zijmuur onder de luifel wordt een volume bevestigd in de vorm van het ontbrekende deel van het hoofd. Beide delen worden zodanig opgesteld dat als vanaf de zij-ingang door de opening (heen) wordt gekeken het oneindigheidsteken zichtbaar wordt en als het ware het hoofd weer vervolledigt. De symboliek hiervan is dubbel: dementerenden worden door De Brug 'voor vol aangezien' enerzijds en onbeperkt (vandaar het oneindigheidsteken) verzorgd anderzijds.

De titel van het werk heeft meervoudige betekenissen:

• Verlicht omwille van het stuk in het hoofd dat ontbreekt en dus minder zwaar wordt. Dementie is in de positieve zin een vorm van verlichting, een vorm van terug kinds worden, alle stresserende zaken rond relaties, werk of het verleden worden in het niets opgelost. Het verlichte deel heeft bovendien de vorm van het wiskundig teken voor oneindig. Oneindig wordt iets als je geen referentiepunten meer hebt in tijd noch in ruimte. In het oneindige houdt de wereld eigenlijk op voor je neus.
• De titel verwijst ook letterlijk naar de ledverlichting in de sculptuur die heel langzaam van kleur verandert (zacht rood, zacht groen naar zacht blauw, zacht geel enz.). Zodanig ziet de vorm er in het hoofd altijd een beetje anders gekleurd uit. Het moet ook zo'n soort gevoel zijn in je hoofd bij dementie, zaken en gedachten in je hoofd die langzaam "van kleur" veranderen, maar die je niet kunt duiden.
• Verlicht ook zoals bij het zoeklicht van een vuurtoren, waardoor schepen veilig de haven kunnen binnenvaren. De verlichte sculptuur is in die zin ook een baken, een merkteken voor de patiënten, voor wie De Brug overdag een woon- en leefklimaat op maat wil realiseren en op die manier een veilige thuis(-haven) wil zijn.
• Verlichting is daarnaast ook wat De Brug betekent voor de mensen die zorg hebben over een dementerend familielid. Hun zorg wordt door de dagopvang iets lichter, minder zwaar.

LABYRINT

De wandsculptuur in Cortenstaal is samengesteld uit elementen met de vorm van het wiskundig teken voor oneindig (lemniscaat). Oneindig wordt iets als je geen referentiepunten meer hebt in tijd en in ruimte. In het oneindige houdt de wereld eigenlijk op voor je neus, zo moet dementie wellicht een beetje aanvoelen.

Het geheel van met elkaar verbonden lemniscaten is een gestyleerde voorstelling van het labyrint in de hersenen, waarin de dementerende verzeild is geraakt. Op sommige plaatsen is de brug (de verbinding) tussen de delen onderbroken, waardoor de patiënten het verband kwijt geraken en in hun hoofd als het ware verdwalen als een kind.

Achter het gehele sculptuur wordt ledverlichting voorzien die heel langzaam van kleur verandert (zacht rood, zacht groen naar zacht blauw, zacht geel enz.). Zodanig ziet het wandobject er altijd een beetje anders gekleurd uit. Het moet ook zo'n soort gevoel zijn in je hoofd bij dementie, zaken en gedachten in je hoofd die langzaam "van kleur" veranderen, maar die je niet kunt duiden.